Belgilarni taning. Bo‘g‘in tuzing. Birinchi so‘zlaringizni o‘qing.
8 yangi dars · Izohli javoblar · Mustaqil yozuv mashqlari
Ilmdosh uchun AI yordamida yaratilgan o‘quv tasviri.
Bosqich materialidan foydalanish
Bu Ilmdosh uchun mustaqil yaratilgan o‘quv matnidir. Avval tushuntirishni o‘qing, chizmani kuzating va misollarni ayting. Keyin uch savolga javob bering hamda o‘z matningizni yozing. Javoblar to‘plam oxirida.
Rasmlar AI yordamida yaratilgan. Tovushni faqat yozuvdan to‘liq o‘rganib bo‘lmaydi: saytning mavjud koreyscha ovozi yoki malakali o‘qituvchi bilan talaffuzni tekshiring.
Manbalar va mualliflik izohi: ilovaning “Mualliflik, manbalar va foydalanish” sahifasida.
O‘qilish kaliti
Koreyscha so‘zning tagidagi lotin yozuvi — taxminiy talaffuz yordamchisi. Chiziqcha bo‘g‘inlarni ajratadi: 한국어han-gu-geo → han-gu-geo. eo — ㅓeo, labni dumaloqlamasdan aytiladigan bitta unli; eu — ㅡeu, til orqaroqda, lablar yumaloqlanmaydi. ae — ochiqroq e; oe ko‘pincha we; ui — eu dan i ga o‘tish. w da lab dumaloqlanadi, u o‘zbekcha v emas. j — jon so‘zidagiga yaqin, sh — sh tovushi. kk, tt, pp, ss, jj tarang, bitta undosh; k, t, p, ch bo‘g‘in boshida havo bilan. g/d/b so‘z boshida k/t/p ga yaqin eshitilishi mumkin. Oxirgi k/t/p dan keyin unli qo‘shmang. So‘zlar tutashganda o‘qilish o‘zgarishi mumkin. Bu yozuv tovushning barcha nozik farqlarini bermaydi.
Hangul harflari qanday qilib bitta bo‘g‘in blokiga yig‘ilishini tushunasiz.
Ilmdosh uchun AI yordamida yaratilgan o‘quv tasviri.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
Koreys yozuvi 한글han-geul — Hangul deb ataladi. Har bir belgi butun so‘zni anglatmaydi: undosh va unli harflar kichik bloklarga birlashadi. Masalan, 나na bitta blok, 나무na-mu esa ikkita blokdan iborat so‘zdir.
O‘zbekchada harflarni ketma-ket yozamiz. Koreyschada avval bo‘g‘in ichidagi harflarning joylashuvini ko‘ramiz, keyin bloklarni chapdan o‘ngga o‘qiymiz. Harflarni alohida tanish va bir blok ichida tanish — ikkita bog‘liq mashq.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Undosh + unli; ba’zan pastda yana undosh
Boshlanishdagi undosh birinchi, unli ikkinchi o‘qiladi. Oxirgi undosh bo‘lsa, u blokning pastki qismiga yoziladi. Tik unli bilan harflar yonma-yon, yotiq unli bilan ustma-ust joylashadi. Harflarning o‘qish tartibi esa o‘zgarmaydi.
ㄴn+ㅏa→나na
ㅁm+ㅗo→모mo
ㅎh+ㅏa+ㄴn→한han
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
나na
na bo‘g‘ini
무mu
mu bo‘g‘ini
나무na-mu
daraxt
모mo
mo bo‘g‘ini
마ma
ma bo‘g‘ini
한han
han bo‘g‘ini
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
ㄴn + ㅏa → 나na
Undosh chapda, unli o‘ngda.
ㅁm + ㅗo → 모mo
Undosh tepada, unli pastda.
ㅎh + ㅏa + ㄴn → 한han
Oxirgi ㄴn blokning pastida.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
Katakli daftarga 나na, 모mo va 한han ni uch martadan yozing. Har birida harflarni barmoq bilan ko‘rsating. Keyin konstruktor bilan 나na blokini tuzing.
02-dars · 12 daqiqa atrofida
Olti unli bilan boshlaymiz
기본gi-bon모음mo-eum
ㅏa, ㅓeo, ㅗo, ㅜu, ㅡeu va ㅣi ni shakli hamda og‘iz holati orqali farqlaysiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
Avval belgining uzun chizig‘i qayerga qaraganini kuzating. ㅏa va ㅓeo tik chiziqli, ㅗo va ㅜu yotiq chiziqli juftlardir. Kichik chiziqning tomoni o‘zgarsa, unli ham o‘zgaradi.
아a, 어eo, 오o, 우u, 으eu, 이i bloklaridagi boshlang‘ich ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng ovoz bermaydi. U undosh joyini to‘ldirib turadi. Shu sababli bu bloklarni unli tovushning o‘zini mashq qilish uchun ishlatamiz.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
ㅓeo va ㅡeu ga alohida vaqt ajrating
eo ikkita alohida tovush emas: u ㅓeo uchun lotin yozuvidagi belgi. ㅓeo ni aytganda labni ㅗo dagidek dumaloqlamang. ㅡeu da til orqaroqda, lablar yumaloqlanmaydi; uni o‘zbekcha u bilan tenglashtirmang. Ovoz bo‘lsa, tinglab taqqoslang, bo‘lmasa og‘iz holatini ongli mashq qiling.
ㅏaao‘ng
ㅓeoeochap
ㅗooyuqori
ㅜuupast
ㅡeueuyotiq
ㅣiitik
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
아a
ㅏa: a
어eo
ㅓeo: eo
오o
ㅗo: o
우u
ㅜu: u
으eu
ㅡeu: eu
이i
ㅣi: i
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
아a · 어eo
ㅏa — chiziq o‘ngda; ㅓeo — chapda.
오o · 우u
ㅗo — chiziq yuqorida; ㅜu — pastda.
으eu · 이i
ㅡeu yotiq, ㅣi tik.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
Olti unlini aralash tartibda yozing. Keyin har birining oldiga ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng qo‘yib, to‘liq blok hosil qiling.
03-dars · 12 daqiqa atrofida
Undoshni unliga ulang
기본gi-bon자음ja-eum
O‘nta undoshni taniysiz va ulardan sodda ochiq bo‘g‘inlar tuzasiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
Bugun ㄱg / k, ㄴn, ㄷd / t, ㄹr / l, ㅁm, ㅂb / p, ㅅs / sh, ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng, ㅈj, ㅎh bilan ishlaymiz. Bir yo‘la har birining barcha talaffuz holatini yodlash shart emas. Avval harfni tanib, ㅏa bilan qo‘shib o‘qing.
ㄱg / k, ㄷd / t va ㅂb / p ni hamma joyda o‘zbekcha bitta g, d yoki b deb o‘qib bo‘lmaydi. Ularning eshitilishi so‘zdagi o‘rniga bog‘liq. ㄹr / l ham o‘rniga qarab qisqa r yoki l ga yaqin eshitiladi.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Bir xil unli bilan taqqoslang
가ga–나na–다da–라ra–마ma qatorida unli o‘zgarmaydi; siz faqat boshlang‘ich undoshni almashtirasiz. Shu usul quloq va ko‘zga vazifani yengillashtiradi. ㅅs / sh ning ㅣi oldidagi talaffuzi sh ga yaqinlashishini keyin tinglab sezasiz; hozir 사sa bilan boshlang.
ㄱg / kㄱg / k + ㅏa가ga
ㄴnㄴn + ㅏa나na
ㄷd / tㄷd / t + ㅏa다da
ㄹr / lㄹr / l + ㅏa라ra
ㅁmㅁm + ㅏa마ma
ㅂb / pㅂb / p + ㅏa바ba
ㅅs / shㅅs / sh + ㅏa사sa
ㅇboshida ovozsiz; oxirida ngㅇboshida ovozsiz; oxirida ng + ㅏa아a
ㅈjㅈj + ㅏa자ja
ㅎhㅎh + ㅏa하ha
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
가ga
ga/ka bo‘g‘ini
나na
na bo‘g‘ini
다da
da/ta bo‘g‘ini
라ra
ra bo‘g‘ini
마ma
ma bo‘g‘ini
바다ba-da
dengiz
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
ㄱg / kㄴnㄷd / tㄹr / lㅁm → 가ga나na다da라ra마ma
Birinchi beshlik.
ㅂb / pㅅs / shㅇboshida ovozsiz; oxirida ngㅈjㅎh → 바ba사sa아a자ja하ha
Ikkinchi beshlik.
나na + 무mu → 나무na-mu
Ikki blok bir so‘zga birlashdi.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
ㅏa ni o‘zgartirmasdan besh undosh bilan yangi bloklar tuzing. So‘ng 가ga va 나na ni yana bir unli bilan sinang.
04-dars · 12 daqiqa atrofida
Havo va taranglikni sezamiz
거센소리와geo-sen-so-ri-wa된소리doen-so-ri
Oddiy, havo kuchli chiqadigan va tarang undoshlarni uchta guruh sifatida ajratasiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
Kaftingizni og‘zingiz oldida biroz uzoqroq tuting. 카ka ni aytganda havo chiqishi 가ga dagidan kuchliroq seziladi. 까kka esa shunchaki balandroq aytilgan 가ga emas: talaffuz a’zolari tarangroq ishlaydi.
Belgilarni rasm orqali ajrating: ㄱg / k ga chiziq qo‘shilib ㅋk (havo), ikkita ㄱg / k yonma-yon yozilib ㄲkk hosil bo‘ladi. Xuddi shunday guruhlar ㄷd / t, ㅂb / p va ㅈj da ham bor. ㅎh alohida undosh; uning qo‘shaloq shaklini yasamang.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Ko‘proq havo va ko‘proq taranglik bir narsa emas
ㅋk (havo), ㅌt (havo), ㅍp (havo), ㅊch havo kuchli chiqishi bilan ajraladi. ㄲkk, ㄸtt, ㅃpp, ㅆss / ssh, ㅉjj esa tarang undoshlardir. Ularni ikki bo‘g‘inga ajratib o‘qimang. Bir mashqda faqat bir qatorni sekin taqqoslash foydaliroq.
Oddiy · Havo kuchli · Tarang
가ga카ka까kka
다da타ta따tta
바ba파pa빠ppa
자ja차cha짜jja
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
카ka
ㅋk (havo) bilan bo‘g‘in
타ta
ㅌt (havo) bilan bo‘g‘in
파pa
ㅍp (havo) bilan bo‘g‘in
차cha
ㅊch bilan bo‘g‘in; choy
까kka
ㄲkk bilan bo‘g‘in
싸ssa
ㅆss / ssh bilan bo‘g‘in
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
가ga — 카ka — 까kka
Oddiy → havo kuchli → tarang.
다da — 타ta — 따tta
Bir xil unli, uch undosh turi.
바ba — 파pa — 빠ppa
Lablar bilan farqni his qiling.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
가ga–카ka–까kka qatorini yozing. Uchalasida bir xil qolgan qismini aylana bilan belgilang.
05-dars · 12 daqiqa atrofida
Unlilar oilasini kengaytiramiz
여러yeo-reo가지ga-ji모음mo-eum
21 ta unli belgisining to‘liq jadvalini ko‘rasiz va murakkab shakllarni qismlarga ajratasiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
ㅏa ga yana bir kichik chiziq qo‘shilsa ㅑya bo‘ladi. 아a va 야ya ni navbat bilan o‘qing. Xuddi shu kuzatish ㅓeo–ㅕyeo, ㅗo–ㅛyo, ㅜu–ㅠyu juftlariga ham yordam beradi.
Boshqa unlilar bir necha chiziqdan tuziladi: ㅘwa da ㅗo va ㅏa qismlarini ko‘rish mumkin. Bu shaklni tushuntirish usuli; ikki alohida bo‘g‘in qilib o‘qish kerak degani emas.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Shaklni ko‘ring, tovushni alohida o‘rganing
Qo‘shimcha unlilar: ㅑyaㅕyeoㅛyoㅠyuㅐaeㅔeㅒyaeㅖyeㅘwaㅙwaeㅚoeㅝwoㅞweㅟwiㅢui. ㅐae va ㅔe zamonaviy nutqda ko‘pincha juda yaqin eshitiladi, ammo imloda farqlanadi. ㅢui talaffuzi o‘rniga bog‘liq; bu darsda jadvaldagi belgi va 의ui shaklini tanish bilan cheklanamiz.
ㅑyaya야ya
ㅕyeoyeo여yeo
ㅛyoyo요yo
ㅠyuyu유yu
ㅐaeae애ae
ㅔee에e
ㅒyaeyae얘yae
ㅖyeye예ye
ㅘwawa와wa
ㅙwaewae왜wae
ㅚoeoe외oe
ㅝwowo워wo
ㅞwewe웨we
ㅟwiwi위wi
ㅢuiui의ui
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
야ya
ya
여yeo
yeo
요yo
yo
유yu
yu
와wa
wa
왜wae
wae; nega
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
아a → 야ya; 어eo → 여yeo
Yangi kichik chiziq tovushni o‘zgartiradi.
ㅗo + ㅏa → ㅘwa → 와wa
Bitta murakkab unli, bitta blok.
ㅜu + ㅣi → ㅟwi → 위wi
위wi — yuqori; shaklni va so‘zni birga eslang.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
ㅗo, ㅏa va ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng belgilaridan 와wa ni tuzing. Keyin ㅏa ni ㅣi ga almashtiring.
06-dars · 12 daqiqa atrofida
Bo‘g‘inning pastki qavati
받침bat-chim
Batchimni topasiz va so‘z oxiridagi yetti asosiy tovush guruhini ajratasiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
한han blokidagi pastki ㄴn — 받침bat-chim, ya’ni oxirgi undosh. Ochiq 나na blokida batchim yo‘q, 난nan blokida esa bor. Bu kichik farq so‘zning talaffuziga ham, keyingi qo‘shimchasiga ham ta’sir qiladi.
Yozuvda turli oxirgi harflar uchrasa ham, pauza oldida yoki keyingi undoshdan oldin ular yetti asosiy oxirgi tovush guruhiga jamlanadi. Keyingi bo‘g‘in unli bilan boshlansa, ulanish va boshqa tovush o‘zgarishlari bo‘lishi mumkin.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Oxirida ortiqcha unli qo‘shmang
밥bap oxirida p dan keyin o‘zbekcha u yoki i qo‘shmang. 물mul da oxirgi ㄹr / l l ga yaqin eshitiladi. Bo‘g‘in boshida ovozsiz bo‘lgan ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng oxirida ng tovushini beradi: 공gong. Qo‘shaloq batchimning barcha holatlari bu kirish darsiga kirmaydi.
ㄱg / kk국guk
ㄴnn산san
ㄷd / tt옷ot
ㄹr / ll물mul
ㅁmm밤bam
ㅂb / pp밥bap
ㅇboshida ovozsiz; oxirida ngng공gong
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
산san
tog‘
문mun
eshik
물mul
suv
밤bam
tun
밥bap
pishgan guruch; ovqat
공gong
to‘p
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
나na → 난nan
Pastki ㄴn qo‘shildi.
아a → 앙ang
Boshlang‘ich ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng ovozsiz, oxirgi ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng esa ng.
옷ot → [옫ot]
Pauza oldidagi talaffuz namunasi; yozuvi 옷ot bo‘lib qoladi.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
문mun, 물mul, 밥bap va 공gong so‘zlarini yozing. Har biridagi batchimni pastidan chizing.
07-dars · 12 daqiqa atrofida
So‘z ichida tovushlar ulanadi
이어i-eo읽기il-kki
Sodda batchim + unli ulanishini imlodan farqlaysiz.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
So‘zga qo‘shimcha qo‘shilganda harflar o‘z joyida qolishi, lekin tovush oqimi o‘zgarishi mumkin. 물mul ga 이i qo‘shsak 물이mu-ri yozamiz. Nutqda u [무리mu-ri] kabi ulanadi.
Kvadrat qavs talaffuz yordamchisini bildiradi. Javob yozayotganda talaffuz qavsini so‘zning imlosi deb olmang. O‘zbekchada ham yozuv va tabiiy aytilish har doim bir xil bo‘lavermaydi.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
Avval sodda misollarni mustahkamlang
Oddiy oxirgi undoshdan keyin unli bilan boshlanadigan qo‘shimcha kelsa, undosh keyingi bo‘g‘in boshiga ulanib eshitilishi mumkin. Bu barcha koreys so‘zlari uchun yagona talaffuz qoidasi emas: ㅎh, qo‘shaloq batchim, boshqa undoshlar va ayrim so‘z birikmalarida qo‘shimcha qoidalar bor.
물mul + 이i→물이mu-ri→[무리mu-ri]
문mun + 이i→문이mu-ni→[무니mu-ni]
책chaek + 이i→책이chae-gi→[채기chae-gi]
옷ot + 이i→옷이o-shi→[오시o-shi]
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
물이mu-ri
suv + 이i
문이mu-ni
eshik + 이i
밥을ba-beul
ovqat + 을eul
집에ji-be
uyga; uyda
책이chae-gi
kitob + 이i
옷이o-shi
kiyim + 이i
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
물이mu-ri → [무리mu-ri]
ㄹr / l keyingi 이i bilan ulanadi.
밥을ba-beul → [바블ba-beul]
ㅂb / p keyingi 을eul bilan ulanadi.
옷이o-shi → [오시o-shi]
ㅅs / sh unli oldida o‘z tovushi bilan ulanadi.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
물이mu-ri va 책이chae-gi ni avval blokma-blok, so‘ng ulanib o‘qing. Yozuvni o‘zgartirmasdan talaffuz yordamchisini yoniga qo‘ying.
08-dars · 12 daqiqa atrofida
O‘qish ustaxonasi
읽기il-kki연습yeon-seup
O‘rgangan harflarni so‘zlarga birlashtirasiz va yozuvni mustaqil tekshirasiz.
Ilmdosh uchun AI yordamida yaratilgan o‘quv tasviri.
01 · Tushunamiz
Avval ma’noni toping
Endi shakl → blok → so‘z yo‘lini mustaqil bajaramiz. So‘z notanish bo‘lsa, avval nechta blok borligini sanang. Keyin har bir blokning bosh undoshi, unlisi va batchimini ajrating.
Bo‘sh joy har bir bo‘g‘in orasiga qo‘yilmaydi. 나무na-mu bitta so‘z, shuning uchun 나na무mu deb ajratib yozmaymiz. Gapda qo‘shimchalar o‘zidan oldingi so‘zga qo‘shiladi; bu odat keyingi bosqichda sizga yordam beradi.
02 · Ko‘rib o‘rganamiz
O‘zingizni uch bosqichda tekshiring
Birinchi o‘qishda bloklarni ajrating. Ikkinchisida ularni so‘zga birlashtiring. Uchinchisida ma’nosini ayting. Xatoni butun so‘zni qayta yodlash bilan emas, adashgan unli yoki undoshni topish bilan tuzating. Endi ovozlar orasidagi nozik farqlar uchun ko‘proq tinglash mashqi kerak bo‘ladi.
가ga+방bang→가방ga-bang
나na+무mu→나무na-mu
우u+유yu→우유u-yu
03 · So‘z sandig‘i
Bugungi so‘zlar
나무na-mu
daraxt
바다ba-da
dengiz
우유u-yu
sut
오이o-i
bodring
가방ga-bang
sumka
한국어han-gu-geo
koreys tili
Tinglash uchun qurilmangizda koreyscha ovoz bo‘lishi kerak.
04 · Misollar
Gapda sinab ko‘ring
가ga + 방bang → 가방ga-bang
Ikki blok: sumka.
우u + 유yu → 우유u-yu
Ikkala boshlang‘ich ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng ham ovozsiz.
한han + 국guk + 어eo → 한국어han-gu-geo
Uch bo‘g‘inli so‘z: koreys tili.
05 · Bilimingizni sinang
Uch kichik tekshiruv
06 · Endi sizning navbatingiz
O‘z gapingizni yozing
Olti so‘zdan uchtasini tanlang. Avval ko‘chirib, keyin ustini yopib yozing. Konstruktor bilan 가방ga-bang ning ikki blokini alohida hosil qiling.
Javoblar va izohlar
Yozish topshiriqlaridagi namunalar yagona to‘g‘ri javob emas.
1. Bir kvadrat — bir bo‘g‘in
2 — 나na va 무mu — ikkita blok. Harflar soni bilan bloklar sonini aralashtirmang.
나na — ㅏa tik unli bo‘lgani uchun ㄴn ning o‘ngiga joylashadi.
Pastda — ㅎh va ㅏa dan keyingi ㄴn blokning pastki qismida turadi.
Ovoz bermay, undosh joyini egallaydi — Bo‘g‘in boshidagi ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng ovozsiz; oxirdagi ㅇboshida ovozsiz; oxirida ng ning vazifasini keyin o‘rganamiz.
ㅜu — ㅜu dagi kichik chiziq pastda. ㅗo da esa yuqorida.
Bitta ㅓeo unlisini — Lotincha yordamchi yozuvdagi ikki harf har doim ikki tovush degani emas.